Παρασκευή, 23 Δεκεμβρίου 2011

Πειραιάς: η περιοχή "Μνήμα του Γάλλου"



Αφορμή για την έρευνα και συγγραφή του σημερινού post στάθηκε αρχικά ένα σχόλιο, το οποίο διάβασα στη φωτογραφική μου ιστοσελίδα, πριν από αρκετούς μήνες, κάτω από μια φωτογραφία ενός εγκαταλειμμένου κτιρίου το οποίο εκτείνεται επί των οδών Μπιζανίου και Αϊδινίουστον Πειραιά. Από τότε "κύλησε αρκετό νερό στο αυλάκι" και πάμπολλες ώρες προσπάθειας εξεύρεσης πληροφοριών σε βάσεις δεδομένων, διαθέσιμη βιβλιογραφία αλλά και στο διαδίκτυο, σχετικά με ένα θέμα το οποίο αναφέρεται πολύ αποσπασματικά σε λιγοστές πηγές περί Πειραιά.

Το "Μνήμα του Γάλλου" ή "Γαλλικό Μνήμα" ή "Μνήμα Γάλλου Στρατιώτη"λοιπόν, αποτέλεσε την ονομασία μιας ολόκληρης περιοχής του Πειραιά, την οποία μπορούμε να οριοθετήσουμε κατά προσέγγιση μεταξύ των βορείων προπόδων του λόφου της Καστέλλας ("κάτω" από την σημερινή οδό Τζαβέλλα και προς την λεωφόρο Ομηρίδου Σκυλίτση)πέριξ των γραμμών του ΗΣΑΠ (στο ύψος της λεωφόρου Ομηρίδου Σκυλίτση) και προς το Νέο Φάληρο (ως το ύψος του σημερινού γηπέδου Γ. Καραϊσκάκης). Η ονομασία της ευρύτερης αυτής περιοχής κατ' αυτόν τον τρόπο - όπως μαρτυρούν και σχετικοί χάρτες - οφειλόταν στην ύπαρξηενός Γαλλικού Νεκροταφείου - σε έκταση η οποία παραχωρήθηκε από το ελληνικό κράτος για τον ενταφιασμό των θυμάτων της τρομερής επιδημίας χολέρας που έπληξε την πόλη του Πειραιά  κατά τη διάρκεια της αγγλο-γαλλικής κατοχής του Πειραιάτο διάστημα 1854-1857 καθώς και ενός μνημείου υπέρ των πεσόντων Γάλλων το οποίο βρισκόταν εκτός του νεκροταφείου που προαναφέραμε.

Για να κατανοήσουμε όμως καλύτερα τα παραπάνω, κρίνω αρχικά απαραίτητη την παράθεση μιας σύντομης ιστορικής αναδρομής.
  • Ιστορικά Στοιχεία -  Κριμαϊκός Πόλεμος: 
Το 1853, το φημισμένο Ανατολικό Ζήτημα περνά μια από τις οξύτερες φάσεις του καθώς ξεσπά ο Κριμαϊκός πόλεμος, ο οποίος είχε ως επίσημη αφορμή τη διαφωνία μεταξύ των Μεγάλων Δυνάμεων της εποχής για το καθεστώς των Αγίων Τόπων. Επί της ουσίας πάντως, τόσο οι καθολικοί (Άγγλοι/Γάλλοι) όσο και οι ορθόδοξοι(Ρώσοι) είχαν βαθύτερα γεωπολιτικά συμφέροντα στο ανατολικό τμήμα της Μεσογείου ενώ σημαντικό ρόλο στο όλο ζήτημα διαδραμάτιζε η παρουσία της Οθωμανικής ΑυτοκρατορίαςΗ Υψηλή Πύλη, με σχετικές πιέσεις εκ μέρους της Γαλλίας και του Ναπολέοντα Γ', "ανανέωσε" το Φεβρουάριο του 1852 μια σειρά από προνομιακές παραχωρήσεις που είχαν δοθεί κατά το παρελθόν στην καθολική εκκλησία και αφορούσαν τους Αγίους Τόπους, πράγμα το οποίο εξόργισε τη Ρωσία η οποία ζήτησε την ακύρωση της απόφασης, την αναγνώριση της ανεξαρτησίας της ορθόδοξης εκκλησίας στους Αγίους Τόπους και την απόδοση των ιερών προσκυνημάτων στην ορθόδοξη εκκλησία.

Μετά την αποτυχία των σχετικών διπλωματικών διαβουλεύσεων μεταξύ Ρωσίας καιΤουρκίας, ρωσικές δυνάμεις εισέβαλαν στα εδάφη των παραδουνάβιων περιοχών, χωρίς να κηρυχθεί επίσημα πόλεμος. Ταυτόχρονα, ο αγγλογαλλικός στόλος που έπλεε στη Μεσόγειο έφτασε το καλοκαίρι του 1853 στα Στενά του Βοσπόρου ώστε προστατεύσει την Κωνσταντινούπολη από πιθανή ρωσική εισβολή. Οι Τούρκοι με τη σειρά τους, με τις "ευλογίες" της Αγγλίας και Γαλλίας, επιτίθενται στις 4 Οκτωβρίου 1853 εναντίον των ρωσικών στρατευμάτων στη περιοχή της Βλαχίας και τους νικούν. Οι Ρώσοι απαντούν με καταστροφή του τουρκικού στόλου στη Σινώπηστις 30 Νοεμβρίου του ιδίου χρόνου ενώ η είσοδος του αγγλογαλλικού στόλου στονΕύξεινο Πόντο αποτελεί την αφορμή να γενικευτούν οι συγκρούσεις με πολεμικές επιχειρήσεις που έλαβαν χώρα αρχικά στην περιοχή της Δοβρουτσάς και κατόπιν στην Κριμαία. Στις 12 Μαρτίου 1854, η Αγγλία και η Γαλλία υπέγραψαν στην Κωνσταντινούπολη συνθήκη συμμαχίας με την Τουρκία και στις 28 Μαρτίουκηρύττουν πόλεμο κατά τη Ρωσίας. Η πτώση της Σεβαστούποληςόπου βρισκόταν ο ναύσταθμος του ρωσικού στόλου στον Εύξεινο, ύστερα από δεκάμηνη πολιορκία, τοΣεπτέμβριο του 1855, σήμανε ουσιαστικά τη λήξη του Κριμαϊκού Πολέμου και τοΜάρτιο του 1856 υπογράφτηκε στο Παρίσι (Συνθήκη των Παρισίων) η οποία ουσιαστικά συν τοις άλλοις αποτέλεσε μια επισφράγιση των θέσεων των Δυτικών Δυνάμεων στο Ανατολικό ζήτημα και η επικύρωση του δόγματος της ακεραιότητας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

  • Ιστορικά Στοιχεία - Η στάση της Ελλάδας:
Όταν ξέσπασε ο Κριμαϊκός πόλεμος, δημιουργήθηκε η εντύπωση στον ελεύθερο αλλά και στον υπόδουλο ελληνισμό περιοχών που δεν ανήκαν ακόμη στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος, πως μια πιθανή νίκη της Ρωσίας θα σήμανε και την πραγμάτωση των εθνικών απελευθερωτικών πόθων. Έτσι λοιπόν εκδηλώθηκαν επαναστατικά κινήματα στη Θεσσαλία, στην Ήπειρο και στην Μακεδονία. Οι τουρκικές δυνάμεις κατέστειλαν τις επαναστατικές εστίες, οι οποίες έμειναν αβοήθητες από την ολότελα απροετοίμαστη ελληνική πολιτική σκηνή που ήταν διαιρεμένη σε κόμματα προσανατολισμένα προς την πολιτική των τριών μεγάλων δυνάμεων (αγγλικό, ρωσικό και γαλλικό). 

Λόγω της στάσεως του βασιλέα της Ελλάδας Όθωναο οποίος ήταν υπέρμαχος της εκστρατείας στη Θεσσαλία, μια γαλλική μοίρα του γαλλικού στόλου κατέλαβε τονΠειραιά (τέλη Μαΐου 1854) με πρόσχημα τον εξαναγκασμό της Ελλάδας σε ουδετερότητα κατά τον ρωσοτουρκικό πόλεμο. Παρότι ο Κριμαϊκός Πόλεμος έληξε το 1856 με τη συνθήκη των Παρισίων, η ταπεινωτική αγγλογαλλική κατοχή του Πειραιά συνεχίστηκε μέχρι το 1857

  • Η Συμμαχική Κατοχή του Πειραιά και η Χολέρα
Αγγλογαλλική Κατοχή του Πειραιά, από το Μάιο του 1854 έως το 1857, σημάδεψε την ιστορία της πόλης, την καθημερινότητα αλλά και τις οικονομικές/εμπορικές δραστηριότητες της περιοχής, πέρα από τις πολιτικές/διπλωματικές εξελίξεις και ζυμώσεις που επέφερε σε πανελλαδικό επίπεδο. Ο Πειραιάς του 1850εξελισσόταν στο μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας και βασιζόταν κυρίως στο εμπόριο. Αξίζει να θυμίσουμε ότι προ της αγγλογαλλικής κατοχής του 1854, είχε προηγηθεί ο αποκλεισμός του Πειραιά από του Άγγλους το 1850, το οποίο ήδη είχε επιφέρει ανωμαλίες στις εμπορικές και οικονομικές δραστηριότητες της πόλης. 

Στις 12/24 Μαΐου του 18243000 Γάλλοι στρατιώτες αποβιβάστηκαν στον Πειραιάμε επικεφαλής τον Ναύαρχο Τινάν (Marie Charles Adelbert Le Barbier de Tinan), ενώ στη συνέχεια ακολούθησαν και αγγλικές δυνάμεις σε αναλογία περίπου 1 προς 10. Εν τέλει στον Πειραιά αποβιβάστηκαν περίπου 10.000 Γάλλοι στρατιώτες και 1.000 Βρετανοί

Το τραγικότερο γεγονός της αγγλο-γαλλικής κατοχής υπήρξε βεβαίως η επιδημία της χολέρας που ξέσπασε το καλοκαίρι του 1854, εποχή του χρόνου κατά την οποία οΠειραιάς ήταν - ως συνήθως εκείνη την εποχή - γεμάτος από Αθηναίους που παραθέριζαν. Η επιδημία, η οποία ξεκίνησε σύμφωνα με όλες τις πηγές από τηνΚοπεγχάγη, εξαπλώθηκε στα λιμάνια της Βαλτικής και στις ακτές της Ιταλίας και της Γαλλίας. Στον Πειραιά μάλλον "έφθασε" μέσω γαλλικών πλοίων που μετέφεραν τραυματίες από το μέτωπο του Κριμαϊκού Πολέμου, πολλοί από τους οποίους είχαν ήδη προσβληθεί από τη νόσο. Τα πρώτα κρούσματα χολέρας στον Πειραιά αναφέρθηκαν την 25η Ιουνίου του 1824. Ο Γάλλος ναύαρχος Τινάν αρνήθηκε την έγκαιρη ίδρυση υγειονομικής ζώνης μεταξύ Πειραιά και Αθήνας για την πρόληψη της μετάδοσης της χολέρας με τελικό αποτέλεσμα των θάνατο περίπου 3000 κατοίκων μόνο στον Πειραιά και στην Αθήνα, δίχως να υπολογίζουμε και άλλα μέρη στην υπόλοιπη Ελλάδα. Ο προαναφερόμενος Ναύαρχος Τιναν, είναι το ίδιο πρόσωπο που "άφησε" παρακαταθήκη στον Πειραιά έναν κήπο, ο οποίος αποκαλείται ως τις ημέρες μας με το όνομά του (Τινάνειος Κήπος) και στον οποίο έχουμε αναφερθεί σε ξεχωριστό post μέσα από αυτό το ιστολόγιο.

Η φονική επιδημία της "Ξένης", όπως ονομάστηκε, αποτέλεσε μια φοβερή δοκιμασία την οποία περιγράφει με λόγια γλαφυρά ο Εμμανουήλ Λυκούδης στο διήγημα του"Η Ξένη του 1854":  "ήταν γραφτό να στήση στον άμοιρο, στον πολυβασανισμένο τούτο τόπο, το μαύρο τσαντήρι της, στριγγλιάρα γύφτισσα, η πρασινοκίτρινη αμαζόνα του θανάτου, η Επιδημία". Το φθινόπωρο του 1854 κάθε "κρούσμα" σήμαινε αυτόματα και "θάνατος". Όσες οικογένειες είχαν την οικονομική δυνατότητα εγκατέλειπαν την Αθήνα και τον Πειραιά και κατέφευγαν στην επαρχία ή στο εξωτερικό, οι δε οικονομικά ασθενέστεροι παρέμεναν στην Αθήνα και στον Πειραιά. Στους δρόμους συχνές ήταν οι λιτανείες, η εικόνα των ιππήλατων αμαξιών - νεκροφόρων καθώς και οι κήρυκες που διάβαζαν τις προειδοποιητικές ανακοινώσεις κυβέρνησης.

Αξίζει να αναφέρουμε επίσης πως κατά τη διάρκεια της δύσκολης αυτής περιόδου, δήμαρχοι στον Πειραιά διατέλεσαν ο Πέτρος Όμηρίδης - Σκυλίτσης (Νοέμβριος 1848 - Ιούλιος 1854), ο Σωτήριος Ρετσινόπουλος ως Δημαρχεύων για ένα χρόνο από τον Ιούλιο του 1854 έως τον Ιούνιο του 1855 και ο Λουκάς Ράλλης ο οποίος ανέλαβε στις 16 Ιουνίου 1855 και παρέμεινε Δήμαρχος της πόλης για πάνω από δέκα χρόνια (βλέπε σχετικό με τον Λουκά Ράλλη post εδώ)

  • Το Γαλλικό Νεκροταφείο και το Μνημείο του Γάλλου:
Όπως ήταν φυσικό και επόμενο, ανάμεσα στα θύματα της χολέρας δεν υπήρξαν μονάχα Έλληνες αλλά πλήθος στρατιωτών που ανήκαν στις αγγλο-γαλλικές δυνάμεις κατοχής. Η ανάγκη για τον ενταφιασμό των θυμάτων αυτών οδήγησε στο σχεδιασμό ενός ειδικού νεκροταφείου μεταξύ της θέσης Λάκκα (Γούβα) του Βάβουλα καιΝέου Φαλήρου, περιοχή η οποία όπως ήδη προαναφέραμε στον πρόλογο έμεινε γνωστή υπό την ονομασία "Μνήμα του Γάλλου". Σύμφωνα λοιπόν με το ΦΕΚ 12/2 Μαίου 1858 και το Παραχωρητήριο 34/8 του ιδίου μήνα και χρόνου "περί παραχωρήσεως δωρεάν εις τας κυβερνήσεις Γαλλίας και Αγγλίας της κατά τον δήμον Πειραιώς εις την θέσιν Βοιδολείβαδον υπαρχούσης εθνικής γης" παραχωρήθηκε στις δυνάμεις κατοχής μια έκταση περίπου 20.000 τ.μ. Η θέση Βοιδολίβαδον ήΒοιδολείβαδον εμφανώς αναφέρεται σε μια μεγάλη πεδινή έκταση στην οποία έβοσκαν βοοειδή και σύμφωνα με πηγές τοποθετείται στο έρημο εκείνη την εποχήΝέο Φάληρο, από το ύψος του σημερινού γηπέδου Γ. Καραισκάκης μέχρι την αρχή περίπου της σημερινής λεωφόρου Συγγρού. Η τοπωνυμία Βοιδολίβαδο συναντάται και σε άλλα μέρη της Ελλάδας. 

Η Μαλικούτη, στο εξαιρετικό σύγγραμμα "Πειραιάς 1834-1912, Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς" τοποθετεί το Γαλλικό νεκροταφείο στην περιοχή που περικλείεται από τις οδούς Μεγάλου Αλεξάνδρου, Ρεπετσά, Μιλτιάδου και Αλεξάνδρου, δηλαδή πέριξ της σημερινής οδού Τζαβέλα. 

Βέβαια παρατηρώντας προσεκτικά και με μεγέθυνση έναν χάρτη του Πειραιά τωντελών του 19ου αιώνα (πηγή: "Piraeus: From Porto Leone to the Manchester of the Orient", Liza Micheli, Editions Dromena, 1989) θα παρατηρήσουμε πως τοΓαλλικό νεκροταφείο τοποθετείται εμφανώς πέρα από τις σημερινές γραμμές του ΗΣΑΠ επί της έκτασης όπου σήμερα βρίσκεται το parking του γηπέδου Γ. Καραϊσκάκης ή/και οι κατεδαφισμένες πλέον εγκαταστάσεις του εργοστασίου "Αιγαίον"


Εξετάζοντας προσεκτικά μόνο το άνω δεξιά τμήμα του χάρτη βλέπουμε την τοποθέτηση του γαλλικού μνημείου υπέρ των πεσόντων Γάλλων (στο τέρμα της σημερινής οδού Αιδινίου) το οποίο αναγράφεται στα γαλλικά ως "Monument des Anglais et des Francais morts en 1854" και το Γαλλικό Νεκροταφείο(αναγράφεται ως Cimetière).


Οι παρακάτω φωτογραφίες προέρχονται από τα αρχεία και τη βάση δεδομένων τουΓαλλικού Υπουργείου Πολιτισμού και έχουν ληφθεί στις 21 Μαρτίου του 1917. Σε αυτό το σημείο, οφείλουμε να σημειώσουμε πως το 1917μετά την λήξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. γαλλικά στρατεύματα επιβιβάστηκαν ξανά στον Πειραιά λόγω του Εθνικού Διχασμού και του χωρισμού της Ελλάδας σε φιλοβασιλικούς και φιλοβενιζελικούς. Κατά τη διάρκεια της παρουσίας τους, τα γαλλικά στρατεύματα συνοδεύονταν από φωτογράφους οι οποίοι έχουν αποθανατίσει την παρουσία τους στην Ελλάδα, φωτογραφίες οι οποίες έχουν ψηφιοποιηθεί και καταχωρηθεί σε βάση δεδομένων.

Μέσα από αυτή τη σειρά φωτογραφιών "αλιεύθηκαν" οι τρεις παρακάτω φωτογραφίες οι οποίες έχουν επεξεργαστεί ελαφρώς από τον γράφοντα: 

Στην πρώτη φωτογραφία, εικονίζεται το Γαλλικό Νεκροταφείο το οποίο αναφέρεται ως "Cimetière de Phalère / Cimetière anglo-français" ήτοι "Νεκροταφείο του Φαλήρου / Αγγλο-γαλλικό Νεκροταφείο". Το σημαντικό εύρημα, κατά την άποψή μου στη συγκεκριμένη φωτογραφία είναι το κτίριο που εικονίζεται στο βάθος της εικόνας το οποίο ταυτίζεται αρχιτεκτονικά σχεδόν απόλυτα με το παλαιό και εγκαταλειμμένο (σήμερα) εργοστάσιο οινοπνευματωδών "Ηβη", επί της λεωφόρου Αθηνών - Πειραιώς 64, γεγονός που ενισχύει την άποψή ότι το νεκροταφείο βρισκόταν κατά προσέγγιση στο σημερινό χώρο στάθμευσης του ποδοσφαιρικού γηπέδου Γ. Καραϊσκάκης και οριακά σε τμήμα των σημερινών οικοπέδων της ΧΡΩΠΕΙ. Η φωτογραφία όπως προείπαμε είναι του 1917 και το συγκεκριμένο εργοστάσιο οικοδομήθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα (1884).


Στη δεύτερη φωτογραφία η λεζάντα στα γαλλικά αναφέρει: "Cimetière de Phalère (21 mars 1917). Monument aux militaires de la brigade Mayran (anglo-français) morts au Pirée en 1854" ήτοι "Νεκροταφείο Φαλήρου (21 Μαρτίου 1917) Μνημείο υπέρ των στρατιωτών της Ταξιαρχίας Mayran (αγγλο-γαλλική) που πέθαναν στον Πειραιά το 1854". Η ταξιαρχία του στρατηγού Mayranσυμμετείχε στον Κριμαϊκό Πόλεμο και μετά κατέληξε στον Πειραιά. Μάλιστα, υφίσταται και ένα βιβλίο το οποίο ουσιαστικά αποτελεί το προσωπικό ημερολόγιο ενός στρατιώτη της αγγλο-γαλλικής κατοχής του Πειραιά το 1854-1855(Βλέπεεδώ: En Grèce. La Brigade Mayran (division Forey) au Pirée. Souvenir de l'occupation anglo-française. 1854-55. Journal d'un soldat: par U. P. B. Polissé, ancien sous-officier au 98e de ligne)


Τέλος στη τρίτη φωτογραφία, η λεζάντα αναφέρει "Cimetière de Phalère (21 mars 1917). Monument aux morts élevé par le Souvenir Français" και εικονίζεται ένα τύμβος υπέρ των πεσόντων ο οποίος, όπως παρατηρούμε, ομοιάζει αρκετά με τον αντίστοιχο τύμβο του Γ. Καραΐσκάκη, επί της ομώνυμης πλατείας, στο Νέο Φάληρο.

Όπως αναφέρεται σε άλλες πηγές, αρκετά από τα μνήματα του Γαλλικού Νεκροταφείου του νέου Φαλήρου, μεταφέρθηκαν το 1966 στο Πολεμικό Κοιμητήριο Παλαιού Φαλήρου (Phaleron War Cemetery), το οποίο είναι ευρύτερα γνωστό ως "Συμμαχικό Νεκροταφείο", επί της λεωφόρου Ποσειδώνος.

Στο δε τέρμα της οδού Αϊδινίου, επί του μικρού σχηματιζόμενου λοφίσκου, υφίστατο όπως αναφέρεται και στον χάρτη που παραθέσαμε, ένα ακόμη μνημείουπέρ των νεκρών Αγγλο-γάλλων του 1854, το οποίο παρέμενε - επί της μικρής πλατείας που σχηματίζεται στο τέλος της οδού - μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας του 1960, σύμφωνα και με τις μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής. 

Η σημερινή εικόνα της μικρής πλατείας στο τέρμα της οδού Αϊδινίου είναι η παρακάτω: 


Με το πέρασμα των χρόνων και την κατάργηση του νεκροταφείου, το τοπωνύμιο "Μνήμα του Γάλλου", όπως και πολλά άλλα αντίστοιχα τοπωνύμια του Πειραιά, έπαψε να χρησιμοποιείται. 
Από το http://mlp-blo-g-spot.blogspot.com μέσω http://www.pireasnews.gr/


Aυτό το άρθρο προέρχεται από το: http://neakeratsiniou.blogspot.com/2011/12/blog-post_23.html#ixzz1hKZWhlaP
read more “Πειραιάς: η περιοχή "Μνήμα του Γάλλου"”

Παρασκευή, 16 Δεκεμβρίου 2011

Αντιδρούν δημότες-αντιπολίτευση στην λειτουργία της ΔΕΗ στο Κερατσίνι

Από το http://www.pireasnews.gr
Την αντίθεσή τους στην λειτουργία του του εργοστασιου της ΔΕΗ Α.Ε. (ΑΗΣ Αγ. Γεωργίου) στο Κερατσίνι - επονομαζόμενο και ως "ΔΡΑΚΟΣ"- εκφράζουν οι κάτοικοι, αλλά και η μείζων αντιπολιτευση του δήμου Κερατσινίου-Δραπετσώνας.
Θύελλα αντιδράσεων έχει προκαλέσει στους κάτοικους , αλλά και στην αντιπολίτευση η αιφνιδιαστική πρόταση του δήμαρχου Λουκά Τζανή για να εξουσιοδοτηθεί από το Δημοτικό Συμβούλιο για να συζητήσει με την ΔΕΗ. 
Η αντιπολίτευση κατηγορεί τον κ. Τζανή ότι συζητούσε εν κρυπτό με την Διοίκηση της ΔΕΗ από τον Φεβρουάριο (όπως παραδέχτηκε ο ίδιος) και έφερε τελικά ένα απαράδεκτο κείμενο συμφωνίας, όπου για πρώτη φορά προβλέπεται η ες αεί λειτουργία του εργοστασίου του ΑΗΣ Αγ. Γεωργίου. 
Ουσιαστικά δηλαδή ζητάει την εξουσιοδότηση για να υπογράψει την μοιραία συμφωνία για την πόλη, στην οποία αντιδρούν σφοδρά η αντιπολίτευση, οι δημότες και φυσικά οι κάτοικοι της περιοχής.
Σημειώνουμε ότι ο κ. Τζανής έχει εκλεγεί με προγράμμα που προέβλεπε απομάκρυνση για πάντα της ΔΕΗ και πάρκο στην περιοχή, σε μια περιοχή με τη μικρότερη αναλογία πρασίνου ανά κάτοικο!


Ήδη από το 1996 υπογράφηκε το πρωτόκολλο συνεργασίας μεταξύ του Δήμου Κερατσινίου και των υπουργείων Ανάπτυξης και ΥΠΕΧΩΔΕ για χρονοδιάγραμμα οριστικής απομάκρυνσης του εργοστασίου και ανάπλαση της περιοχής.


Στα έντυπα που κυκλοφόρησαν τότε η περιοχή γύρω από το εργοστάσιο παρουσιαζόταν ως τεράστιο πάρκο, με θέατρο και κοινόχρηστους χώρους.




Πέρασαν 15 χρόνια από τότε, δυστυχώς δεν άλλαξαν πολλά στη γύρω περιοχή  και η περιοχή υποβαθμίστηκε ακόμα περισσότερο! Τα υπουργεία δεν σεβάστηκαν τις υπογραφές τους! Το χρονοδιάγραμμα δεν τηρήθηκε και κάποια χρήματα που δόθηκαν αξιοποιήθηκαν σε άλλες περιοχές του Κερατσινίου. 
Παραθέτουμε τους λόγους, οι οποίοι δημοσιεύτηκαν σε  τοπικό blog για τους οποίους οι δημότες και η αντιπολίτευση αντιδρούν  στην λειτουργία του "Δράκου" της ΔΕΗ στο Κερατσίνι:


 Γιατί πρέπει να πούμε  όχι στην πρόταση της  ΔΕΗ.
  • Γιατί ζούμε στην πιο υποβαθμισμένη περιοχή του λεκανοπεδίουπου την έχουν χρησιμοποιήσει ως «σκουπιδοτενεκέ» της Αττικής όλες οι εξουσίες. (Ψυτάλλεια, Ακροκέραμος, ιχθυόσκαλα, εγκαταστάσεις ΟΛΠ, car terminal, ΔΕΗ, περιφερειακή λεωφόρος, λιμάνι, παζάρι Σχιστού, ερείπια στη βιομηχανική ζώνη Δραπετσώνας, σταθμός μεταφόρτωσης απορριμμάτων, τελευταία ο Δήμος Πειραιά προτείνει και σκουπιδοεργοστάσιο). 
  •  Η ΔΕΗ δεν τήρησε την παλιά συμφωνία. Από τις όμορφες αναπλάσεις που προβλεπόταν με το σχέδιο του 1996, δεν έγινε ούτε μία, το μόνο που έγινε ήταν να ξαναλειτουργήσει το εργοστάσιο μετά από 15 χρόνια! Γιατί τώρα θα γίνουν όλα αυτά που προτείνονται; 
  • Το παλιό πρωτόκολλο προέβλεπε απομάκρυνση της ΔΕΗ, το είχε αποδεχτεί και η  ΔΕΗ τουλάχιστον στα χαρτιά, η νέα συμφωνία προβλέπει, μόνιμη λειτουργία για πάντα!
  • Η νέα πρόταση για συμφωνία είναι μάλλον προσβλητική, μιας και ζητάει δήλωση πλήρους υποστήριξης από εκλεγμένα όργανα για ταχεία αδειοδότηση για κατασκευή των νέων μονάδων!
  • Υπάρχει επικινδυνότητα μιας και το εργοστάσιο συνορεύει με κατοικίες. Στις αρχές Οκτωβρίου έγινε έκρηξη στο χώρο του εργοστασίου της ΔΕΗ και δημιουργήθηκε πανικός μιας και οι πυκνοί καπνοί έφτασαν έως και την οδό Παλαιολόγου (foto εδώ)
  • Το  καύσιμο δεν θα είναι μαζούτ, αλλά φυσικό αέριο και θα μολύνει, λιγότερο μεν, αλλά αρκετά σε ένα ήδη επιβαρυμένο περιβάλλον με πολλές εστίες ρύπανσης, με ελάχιστο πράσινο!
  • Το πάρκο Πρεσόφ που προτείνεται να δοθεί ως αντισταθμιστικό όφελος και ανήκει στη ΔΕΗ, το διαχειρίζεται ο Δήμος Κερατσινίου για 20 και πλέον χρόνια. Η ΔΕΗ δεν οφείλει τίποτα στους κατοίκους τόσα χρόνια και θα το πάρει έτσι απλά πίσω; Ο Δήμος έχει δείξει δέιγματα αγωνιστικής διάθεσης, έκανε κατάληψη σε είσοδο πρακτορείου ΔΕΗ, σε αλάνα απέναντι από τον ΟΛΠ, υπάρχει τεχνογνωσία, θα δώσει έτσι απλά το πάρκο;
  • Γίνεται και λόγος για θέσεις εργασίας (εποχή κατάλληλη) που θα προκύψουν από τη λειτουργία του εργοστασίου. Αυτό είναι πραγματικό αστείο γιατί είναι εξαιρετικά λίγες οι θέσεις εργασίας και δεν αλλάζουν σε καμιά περίπτωση τα προβλήματα των εργαζομένων του Κερατσινίου! 
  •  Ειδικότερα για η Χαραυγή: η Χαραυγή είναι ήδη επιβαρυμένη, βρίσκεται ανάμεσα στην Ιχθυόσκαλα, τη Ψυτάλλεια, το νέο car terminal, το παλαιό νεκροταφείο, τον περιφερειακό δρόμο ταχείας κυκλοφορίας. 
  • Τα αντισταθμιστικά οφέλη που προτείνονται είναι ελάχιστα ψίχουλα για την επιβάρυνση που δέχεται η περιοχή όλα αυτά τα χρόνια!
  • Κάποια χρήματα που προβλεπόταν από το προηγούμενο πρωτόκολλο απομάκρυνσης του εργοστασίου δεν δόθηκαν ποτέ για ανάπλαση της περιοχής της Χαραυγής! Δόθηκαν σε άλλες περιοχές του Κερατσινίου και για μισθοδοσία! Με τη νέα συμφωνία, αν δεν είναι κάποια κίνηση τακτικής, προβλέπεται να μη δοθούν εκτάσεις της περιοχής κοντά στο εργοστάσιο και να δοθούν χρήματα για άλλη περιοχή του Κερατσινίου
  • Η παιδική χαρά που λέει ότι θα διεκδικήσει και θα πάρει η ΔΕΗ στη Χαραυγή έχει πολύ  μικρή έκταση, μη αξιοποιήσιμη για άλλους σκοπούς!
  • Υπάρχει βέβαια και ένα ακόμα επιχείρημα, ότι είναι καλύτερα να διαπραγματευτούμε τώρα με τη ΔΕΗ που είναι επιχείρηση κοινής ωφέλειας, παρά όταν και εάν αυτή πάει σε ιδιώτες! Η απάντηση είναι απλή και περιγράφεται στην παράγραφο 8, όπου μιλά για αδειοδότηση.  Αν κάθε επέκταση του εργοστασίου χρειάζεται αδειοδότηση, αυτό πρέπει να ισχύει είτε είναι κοινής ωφέλειας είτε όχι! Γιατί λοιπόν να βιαστούμε εμείς; 
  •  Είναι σχεδόν σίγουρο ότι το εργοστάσιο με τη σημερινή του μορφή κλείνει το 2014, επειδή είναι ασύμφορο για την παραγωγή ενέργειας με την τεχνολογία που διαθέτει! Και γιατί ένας ιδιώτης, αν υπάρξει να μην μπει στη λογική κατασκευής μιας νέας μονάδας σε χώρο άλλο, αλλά να μπει σε περιπέτειες για ένα εργοστάσιο που θα πληρώνει αντισταθμιστικά και θα έχει πάντα τις αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας, έστω μιας μερίδας της;
  • Τέλος θα πρέπει να πούμε όχι, γιατί δε θέλουμε ένα ακόμα εργοστάσιο στην περιοχή μας όσο νέο και αν είναι, όσα καλά κι αν φέρνει. Γιατί επιπλέον είμαστε αντίθετοι στις λογικές της διαχείρισης  της δύσκολης κατάστασης πάντα σε βάρος ανίσχυρων πολιτών που πίστεψαν και στήριξαν πολιτικές απομάκρυνσης και όχι πολιτικές βελούδινης λύσης! 


Aυτό το άρθρο προέρχεται από το: http://neakeratsiniou.blogspot.com/2011/12/blog-post_5510.html#ixzz1geZAlWGP
read more “Αντιδρούν δημότες-αντιπολίτευση στην λειτουργία της ΔΕΗ στο Κερατσίνι”

Τετάρτη, 14 Δεκεμβρίου 2011

Παραμελημένος και χωρίς συντήρηση ο κινηματογράφος «Καλλιφόρνια» στην Αγία Σοφία





Ένα από πιο ιστορικά σινεμά της περιοχής της Αγίας Σοφίας (Παλαμηδίου και Ροδόπης) είναι ο κινηματογράφος «Καλιφόρνια». Κτίστηκε το 1931 και χρησιμοποιείτο για ομιλίες και συγκεντρώσεις.
Στις 19 Μαρτίου 1950 έγινε ένα τραγικό ατύχημα όπου από πυρκαγιά και πανικό σκοτώθηκαν οκτώ άτομα και τραυματίστηκαν 26 στην προσπάθειά τους να βγουν έξω για να σωθούν.
Το ατύχημα έγινε Κυριακή και μέσα στον κινηματογράφο βρίσκονταν 450 θεατές.
Ο κινηματογράφος «Καλιφόρνια» είχε την δυνατότητα να λειτουργεί και σαν θερινός, αφού άνοιγαν τα πλαϊνά παράθυρα και γινόταν καλοκαιρινός.
Μία φορά το 1960, ο Νίκος Γούναρης τραγούδησε στην «Καλιφόρνια» και είχε μαζευτεί τόσο πολύ κόσμος που διακόπηκε η συγκοινωνία της περιοχής.
Μεταπολεμικά στη γωνία Λακωνίας και Παλαμηδίου δημιουργήθηκε ο κινηματογράφος «Κρόνιον» και Π. Μελά και Παλαμηδίου ο κινηματογράφος «Κρανάη».
Το κτήριο του παλιού κινηματογράφου «Καλιφόρνια» έχει αναπαλαιωθεί, αλλά παραμένει εγκαταλειμμένο και ανεκμετάλλευτο από το Δήμο Πειραιά που ανήκει. Περιλαμβάνεται στον κατάλογο κτηρίων που εκμεταλλεύεται η ΚΟΔΕΠΑΠ ως χώρος εκδηλώσεων του Δήμου Πειραιά, αλλά ουδέποτε χρησιμοποιήθηκε οδηγώντας σε υποβάθμιση την ιστορική γειτονιά του Πειραιά.
read more “Παραμελημένος και χωρίς συντήρηση ο κινηματογράφος «Καλλιφόρνια» στην Αγία Σοφία”

Σάββατο, 10 Δεκεμβρίου 2011

Νέα αρχαιολογικά ευρήματα στο Μικρολίμανο





Τους τρεις κύριους στόχους της για το 2011 εκπλήρωσε η ερευνητική ομάδα που συμμετέχει στο Zea Project, ένα πρόγραμμα το οποίο λειτουργεί υπό την αιγίδα του Δανικού Ινστιτούτου στην...


Αθήνα, τη διεύθυνση του δρ. Bjorn Loven από το Πανεπιστήμιο της Νότιας Δανίας και την εποπτεία της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων και της 26ης Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων.


Διεξάγοντας γεωφυσική έρευνα στις βυθισμένες παράκτιες περιοχές του Πειραιά, διερευνώντας τις βυθισμένες οχυρώσεις και ανασκάπτοντας νεωσοίκους στον λιμένα της Μουνιχίας, η ομάδα κατάφερε να τραβήξει χιλιάδες ψηφιακές φωτογραφίες από τα εκατοντάδες αρχιτεκτονικά στοιχεία που βρίσκονται μέσα και γύρω από την περιοχή του Πύργου M-T3, ο οποίος φρουρούσε τμήμα του νότιου οχυρωμένου μόλου.


Τα υπολείμματα είναι βυθισμένα σε βάθος που κυμαίνεται από τρία εκατοστά έως και περισσότερο από τρία μέτρα, γι' αυτό και χρησιμοποιήθηκαν ειδικές υποβρύχιες αρχαιολογικές μέθοδοι.
Επίσης, στα βόρεια του πύργου και κάτω από τους τσιμεντόλιθους του σύγχρονου κυματοθραύστη, ανακαλύφθηκε ένα τμήμα του οχυρωμένου μώλου σε πολύ καλή κατάσταση, ενώ για πρώτη φορά μετρήθηκε το συνολικό πλάτος του νότιου οχυρωμένου μώλου.


Στην ίδια περιοχή, εξάλλου, καταγράφηκε ψηφιακά το βαθύτερο στοιχείο που έχει εντοπιστεί μέχρι στιγμής στον βυθό του Πειραιά και το οποίο κατασκευάστηκε στη στεριά, κάποια στιγμή στην αρχαιότητα, από ανθρώπινο χέρι.


Περισσότερα γι' αυτό, καθώς και για τις πολύ σημαντικές βυθομετρήσεις οι οποίες θα βοηθήσουν σημαντικά στη μελέτη των αλλαγών που υπέστη η στάθμη της θάλασσας από την αρχαιότητα έως σήμερα, θα ανακοινωθούν στην Ετήσια Συνάντηση του Δανικού Ινστιτούτου της Αθήνας, που φέτος θα γίνει στις 20 Απριλίου 2012.




Με ανάλογο ενδιαφέρον αναμένονται τα νέα δεδομένα σχετικά με τους αρχαίους νεώσοικους, τα κτίρια που χρησιμοποιούνταν για τη φύλαξη και στάθμευση των πλοίων.


Το 2010 οι αρχαιολόγοι του προγράμματος ανακάλυψαν τους νεώσοικους στη βόρεια πλευρά του λιμανιού της Μουνιχίας.


Aυτό το άρθρο προέρχεται από το: http://neakeratsiniou.blogspot.com/2011/12/blog-post_8031.html#ixzz1g3x1JIq8
read more “Νέα αρχαιολογικά ευρήματα στο Μικρολίμανο”

Παρασκευή, 9 Δεκεμβρίου 2011

Kυκλοφόρησε το cd του Πειραιώτη Γιώργου Ρήγα "Άδεια Καφένεια" (video)


Κυκλοφόρησε το νέο CD του ταλαντούχου Πειραιώτη τραγουδιστή, Γιώργου Ρήγα, με τίτλο «Άδεια καφενεία» και περιέχει 5 υπέροχα τραγούδια που  θα αγγίξουν την καρδιά μας και θα μας κάνουν να ονειρευτούμε!
Ο Γιώργος Ρήγας, ένας νέος, λαϊκός τραγουδιστής που η φωνή του μας θυμίζει κάτι από τα παλιά.
Γεννηθηκε το 1980 από γονείς Μικρασιάτεςκαι μεγάλωσε στη Νικαία.
Σπούδασε μουσική στο Δημοτικό Ωδείο Νίκαιας παρακολουθώντας μαθήματα κλασσικής κιθάρας και θεωρίας και αρμονίας της μουσικής.
Η μεγάλη του αγάπη όμως, για την λαϊκή μουσική, τον ώθησε στα μαθήματα μπουζουκιού στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Νίκαιας από πολύ μικρή ηλικία.
Ολοκλήρωσε τις μουσικές σπουδές του στην Αγγλία σπουδάζοντας Music Acoustics and Recording στο Salford University και κατόπιν στο University of Liverpool οπού έκανε μεταπτυχιακές σπουδέςMusic Industry Studies.
Υπήρξε μέλος της ορχήστρας της ΕΛΔΥΚ κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας και κατόπιν εργάστηκε στον ραδιοφωνικό σταθμό Sfera Κύπρου ως μουσικός παραγωγός.
Επιστρέφοντας στην Ελλάδα συνεργάστηκε με τον καταξιωμένο μαέστρο και συνθέτη Μίμη Πλέσσα.
Παράλληλα είναι μέλος του μουσικού συνόλου «Οι επόμενοι», εμπνευστής του οποίου είναι ο γνωστός και επίσης καταξιωμένος Θανάσης Πολυκανδριώτης.
Τώρα, κυκλοφορεί η πρώτη του δισκογραφική δουλειά με τίτλο «Άδεια Καφενεία» με τραγούδια γνωστών δημιουργών, όπως ο Γιώργος Λεκάκης και ο Γιάννης Νικολαιδης.
Ο Τάσος Χρηστίδης,Γιώργος Παχής και Θανάσης Πολυκανδριώτης υπογράφουν την μουσική στα κομμάτια,ενώ η ενορχήστρωση είναι του Μάριου Σιδερίδη.
Πρόκειται πραγματικά για μια αξιόλογη δουλειά, πάνω στο αυθεντικό λαϊκό τραγούδι, η οποία αναδεικνύεται μέσα από την εξαιρετική  και πολλά υποσχομένη φωνή του ανερχόμενου λαικού Καλλιτέχνη.
Από το cd ξεχωρίσαμε το «Της Ελπίδας σου τα λόγια», με το ξέσπασμα στο ρεφρέν και κυρίως την αναφορά στις αλύτρωτες πατρίδες της Μ. Ασίας και την σημερινή κατάσταση της Ελληνικής κοινωνίας, που δίνουν έναν καταπληκτικό αέρα στο τραγούδι. 
Το «Άδεια Καφενεία»  είναι το πιο «ραδιοφωνικό» κομμάτι του cd και από αυτής της απόψεως σωστά έδωσε τον τίτλο του και στη δουλειά.
Ο  Γιώργος Ρήγας  για την νέα του δίσκο έκανε την ακόλουθη δήλωση στο pireasnews.gr: 
"Ξεκινώντας την επαγγελματική μου πορεία, αυτό που ήθελα, πέρα από την προσέγγιση του κοινού, ήταν να κάνω πράγματα που με εκφράζουν προσωπικά. Για να καταφέρουμε να ξεφύγουμε από τη νοοτροπία του χρήματος και της ποσότητας, πρέπει ο καθένας να είναι άριστος στο προσωπικό του πεδίο, κοιτώντας την ουσία των πραγμάτων. Όταν ξεκίνησα τη δημιουργία του δίσκου, είχα αποφασίσει πως αυτά που θα πω, θα έχουν νόημα και ουσία κι ας γνώριζα πως αυτό μπορεί να λειτουργήσει ως δίκοπο μαχαίρι. Έτσι, έφτιαξα ένα δίσκο ο οποίος, πρώτα απ’ όλα, άρεσε σε εμένα κι αυτό γιατί δε θα μπορούσα να τον υποστηρίξω διαφορετικά".


Δείτε το βίντεο του κομματιού της «Της Ελπίδας σου τα λόγια»:


read more “Kυκλοφόρησε το cd του Πειραιώτη Γιώργου Ρήγα "Άδεια Καφένεια" (video)”

Πέμπτη, 1 Δεκεμβρίου 2011

Οι "Πύργοι" του Πειραιά

Μελετώντας μέσα από πηγές την νεώτερη ιστορία του Πειραιά, 
με σημείο εκκίνησης τα χρόνια της αναδημιουργίας της πόλης 
μετά τον εθνικό-απελευθερωτικό αγώνα του 1821
διαπιστώνουμε πως πέραν της παλαιάς μονής του Αγίου Σπυρίδωνα 
η οποία έμοιαζε περισσότερο με φρούριο παρά με μοναστήρι -, 
ενός κεντρικού πανδοχείου στη σημερινή ακτή Τζελέπη
της παλαιάς τούρκικης Δογάνας(Τελωνείο)
 - περίπου στο σημείο όπου βρίσκεται και σήμερα 
το παλαιό κτίριο του Τελωνείου επί της ακτής Μιαούλη -, 
των αρχαίων ελληνιστικών και ρωμαϊκών ερειπίων 
καθώς και των διάσπαρτων αποθηκών, μαντριών, 
καλυβών, παραπηγμάτων και παραγκών, 
ο Πειραιάς ήταν ουσιαστικά έρημος και ακατοίκητος. 

Όταν με το πέρας των χρόνων η πόλη άρχισε να κατοικείται 
ιδίως μετά την οριστική απελευθέρωση της Αττικής 
 και τη σύσταση του πρώτου ανεξάρτητου ελληνικού κράτους
 - ξεκίνησαν οι κατασκευές των πρώτων οικιών, 
οι οποίες ελλείψει κάποιου τοπικού αρχιτεκτονικού προτύπου,
 βασίζονταν είτε σε σχέδια κτιρίων που προϋπήρχαν 
στην πόλη των Αθηνών, είτε σε "εμπνεύσεις" των κατασκευαστών 
ή/και των ιδιοκτητών τους. 
Βέβαια, η συντριπτική πλειοψηφία των οικιών παρέμεναν
φτωχικά χαμόσπιτα και προσφυγικές παράγκες 
ελλείψει οικονομικών πόρων. 
Εξαίρεση αποτέλεσαν τα διάφορα μέγαρα 
και επαύλεις της εποχής που ανήκαν σε οικονομικώς εύρωστες οικογενειών.

Στον Πειραιά του 21ου αιώνα, εντύπωση μας προκαλούν 
δυο συγκεκριμένα κτίρια τα οποία ακολουθούν 
ένα αρχιτεκτονικό σχέδιο το οποίο παραπέμπει σε πύργο (κάστρο).
 Πιο συγκεκριμένα, στο σημερινό post θα αναφερθούμε 
στον πέτρινο πύργο του Πασαλιμανιο ύ καθώς 
και στα δίδυμα καστρόσπιτα του Μικρολίμανου.

  • Οικία Τζιβανιώτη: 

Η οικία Τζιβανιώτη , η οποία σύμφωνα με πηγές αναφερόταν 
παλαιότερα και ως "οικία Σολωμού" ή ευρύτερα γνωστή 
ως "το πέτρινο σπίτι με τους φοίνικες
αποτελεί σημείο αναφοράς του λιμένα της Ζέας (Πασαλιμάνι)
Ο λιθόκτιστος πύργος, βρίσκεται επί της παραλιακής ακτής Τρύφωνος Μουτζόπουλου
στη συμβολή με τις οδούς Κάνιγγος και Σηραγγείου
και ξεχωρίζει για το ιδιότυπο νεογοτθικό αρχιτεκτονικό μοτίβο του. 
Λογικά έχει κτιστεί στα τέλη του 19ου αιώνα επί των ερειπίων 
των αρχαίων νεώσοικων της Ζέας
στους οποίους έχουμε αναφερθεί εκτενέστατα 
σε προηγούμενες καταχωρήσεις του ιστολογίου μας. 
Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως η ακριβώς παράπλευρη πολυκατοικία, 
επί της Ακτής Μουτζοπούλου και Σηραγγείου
"φιλοξενεί" στο υπόγειο τμήμα της αρχαιολογικά ευρήματα (διαβάστε σχετικά εδώ).

 

Ο χαρακτηριστικός καλοδιατηρημένος κήπος με τους φοίνικες 
δίνει μια ιδιαίτερη νότα σε ένα κτίριο το οποίο ούτως 
ή άλλως "κεντρίζει" τα βλέμματα κάθε Πειραιώτη 
ή επισκέπτη της πόλης που πραγματοποιεί τη διαδρομή
 από την πλατεία Αλεξάνδραςπρος την πλατεία Κανάρη και ανάποδα.

 

Στην πρόσοψη του πύργου, σχετικά κρυμμένη κάτω 
από τις φυλλωσιές των φοινικόδεντρων, υφίσταται μια επιγραφή  
που αναγράφει "Ι. Τζιβανιώτη - 1907".

 

Βέβαια, λογικά, ο "πύργος του Πασαλιμανιού
έχει κτιστεί μερικές δεκαετίες πριν το 1907 
καθώς έχει αποτυπωθεί στον φωτογραφικό φακό 
των αδερφών Ρωμαίδη κατά την διάρκεια 
της τελευταίας δεκαετίας του 19ου αιώνα. 
Ο πέτρινος πύργος έχει επισημανθεί στην παρακάτω 
- ελαφρώς επεξεργασμένη από τον γράφοντα - φωτογραφία 
εποχής εντός κύκλου. 


Επίσης, ο "πέτρινος πύργος" εμφανίζεται τμηματικώς 
και στην παρακάτω φωτογραφία του 1885 
(από το αρχείο του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου),
 που εικονίζει τα ευρήματα των ανασκαφών που πραγματοποιήθηκαν 
τότε για την αποκάλυψη των αρχαίων νεώσοικων της Ζέας


μας "προσφέρει" τις παρακάτω δυο φωτογραφίες, 
οι οποίες είναι εμφανώς μεταγενέστερες και τοποθετούνται 
χρονικά στις δεκαετίες 1950-1960. 



Πάντως αξίζει να σημειώσουμε πως τέτοιου είδους κατασκευές,
 που παραπέμπουν σε πύργους - επαύλεις, 
συνηθίζονταν σε περιοχές οι οποίες χρησίμευαν ως θέρετρα
όπως λ.χ. η Κηφισιά και η παραλιακή ζώνη του Φαλήρου
 (στο Παλαιό Φάληρο διασώζονται μέχρι και σήμερα ανάλογες κατασκευές)
Άλλωστε, ας μην λησμονούμε πως στα τέλη του 19ου αιώνα
το Πασαλιμάνι προς την περιοχή της σημερινής πλατείας Αλεξάνδρας 
παρέμενε ακόμη σχετικά ερημικό και η όλη περιοχή οικοδομήθηκε 
μετά την κατασκευή της φημισμένης "συνοικίας των επαύλεων
από τον Τσίλλερ
  • Δίδυμα πυργόσπιτα Μικρολίμανου (Καστέλλας)

στο Μικρολίμανο  (πρώην Τουρκολίμανο), 
είχαμε ασχοληθεί ξανά στο παρελθόν έχοντας 
παρουσιάσει δυο σχετικές συνθέσεις / αντιπαραβολές 
(βλέπε σχετικό post εδώ).

Τα επιβλητικά πυργόσπιτα, δεσπόζουν σε κυρίαρχη θέση
 στην ανατολική πλευρά του λόφου της Καστέλλας, 
σε απόσταση αναπνοής από τον φυσικό λιμένα 
της αρχαίας Μουνιχίας (Τουρκολίμανο και αργότερα Μικρολίμανο). 

 

Η σημερινή εικόνα των δίδυμων κατασκευών είναι μάλλον αντιφατική. 
Ο εκ δεξιών πύργος στέκει εγκαταλειμμένος ενώ 
ο εξ'αριστερών έχει ανακατασκευασθεί / αποκατασταθεί και κατοικείται. 

Ανατρέχοντας σε παλαιότερες ιστορικές πηγές του Πειραιά, 
μπορούμε να συμπεράνουμε πως τα δίδυμα πυργόσπιτα 
της οδού Παυσίλυπου προϋπήρχαν της εξάπλωσης 
της πόλεως του Πειραιά προς την περιοχή του Τουρκολίμανου.
 Απόδειξη αποτελεί το παρακάτω απόσπασμα από 
το τοπογραφικό Σχέδιο της Πόλης του Πειραιά 
- όπου επισημαίνονται οι αλλαγές λόγω της επέκτασης εκείνης 
της εποχής στην νοτιοανατολική πλευρά του λόφου της Καστέλλας 
-, με ημερομηνία 7 Νοεμβρίου 1886 / ΦΕΚ 306
στο οποίο οι δίδυμοι πύργοι επισημαίνονται εμφανώς. 
Η οδός Μουνύχου, όπως καταγράφεται στο Σχέδιο Πόλης, 
είναι η σημερινή παραλιακή Ακτή Κουμουνδούρου.


Οι δίδυμοι πύργοι της οδού Παυσίλυπου είχαν την ατυχία 
να βρίσκονται σε απόσταση αναπνοής από την έπαυλη Κουμουνδούρου,
 η οποία δέσποζε πάνω από το Τουρκολίμανο, 
στο σημείο όπου σήμερα βρίσκονται οι εγκαταστάσεις 
Η μεγάλη πλειοψηφία των φωτογραφιών εποχής παρουσιάζουν 
τον φυσικό λιμένα της Μουνιχίας, με το σημείο αναφοράς του, 
δηλαδή την βίλα Κουμουνδούρου, και μοιραία 
τα δίδυμα πυργόσπιτα έμεναν "εκτός κάδρου"

Υπάρχουν βέβαια και μερικές "εξαιρέσεις", 
όπως διακρίνουμε στις παρακάτω - ελαφρώς επεξεργασμένες 
- φωτογραφίες / cartes postales των αρχών του 20ου αιώνα:


Όπως παρατηρούμε, η συγκεκριμένη γωνία λήψης 
συμπεριλαμβάνει και τα δίδυμα καστρόσπιτα της οδού Παυσιλύπου 
(τα οποία έχουν επισημανθεί εντός κύκλου).

Ομοίως και στην παρακάτω γενικότερη άποψη 
του Τουρκολίμανου (Μικρολίμανου), μπορούμε να διακρίνουμε 
τα δίδυμα καστρόσπιτα της οδού Παυσίλυπου


Επιστρέφοντας στο παρόν, η οικοδομική δραστηριότητα 
που έχει αναπτυχθεί στην περιοχή του Μικρολίμανου 
και η δίχως όρια παρέμβαση που έχει συντελεστεί 
με το πέρας των δεκαετιών καθιστά απαγορευτική 
κάποια ανάλογη φωτογραφική λήψη που να συμπεριλαμβάνει 
και τα δίδυμα πυργόσπιτα. 

 

 

 

Σχετικά με την προέλευση της ονομασίας της οδού Παυσίλυπου 
αξίζει να αναφέρουμε πως το "Παυσίλυπον
(Posillipo  στα ιταλικά και Posilleco στην ναπολετάνικη διάλεκτο),
 είναι η ονομασία μιας φημισμένης λοφώδους συνοικίας στη Napoli της Ιταλίας. 
Η συγκεκριμένη παραθαλάσσια συνοικία διαθέτει όμορφες επαύλεις 
και γνώρισε μεγάλη ακμή από τους αρχαίους ρωμαϊκούς χρόνους 
λόγω της ιδιαίτερης γεωγραφικής τοποθεσίας. 
Σαφέστατα η ονομασία της ιταλικής πόλης προήρθε 
από την αρχαία ελληνική λέξη "παυσίλυπον", 
ήτοι "αυτό που παύει την λύπη". 
συγκεκριμένη ονομασία και η χρήση της σχετίζεται άμεσα με μέρη 
που διακρίνονται για την ομορφιά και την ηρεμία τους.

 

Όποιος επιθυμεί να δει περισσότερες σύγχρονες φωτογραφίες 
των δίδυμων πυργόσπιτων σε ένα αυτοματοποιημένο 
slide show λίγων δευτερολέπτων μπορεί να πατήσει εδώ 

Προτεινόμενα σχετικά posts: 
Πηγές: 

Το συνταχθέν κείμενο είναι ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ
Πληροφορίες αντλήθηκαν από τα εξής: 
  • "Οδωνυμικά του Πειραιά", 
  • Μάρω Βουγιούκα / Βασίλης Μεγαρίδης, Εκδόσεις Φιλιππότη, 1996
  • "Πειραιάς 1834-1912", 
  • Σταματίνα Μαλικούτη, Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς
  • "Πειραϊκό Λεύκωμα", 
  • Στ. Καραμπερόπουλος, Εκδόσεις Κοινωνικής, Πειραιάς, 2010
  • "Piraeus: From Porto Leone to the Manchester of the Orient",
  • Liza Micheli, Editions Dromena, 1989
Φωτογραφίες: 
  • Όλες οι σύγχρονες HDR φωτογραφίες 
  • του κειμένου ανήκουν στον γράφοντα.
  • Απαγορεύεται η χρήση ή/και αναδημοσίευση
  • Όσον αφορά τις ασπρόμαυρες φωτογραφίες, 
  • όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά και στο κυρίως
  •  κείμενο, αποτελούν πνευματική ιδιοκτησία των κύριων κατόχων τους. 
  • Η ασπρόμαυρη φωτογραφία του Πειραιά 1890, 
  • αδερφών Ρωμαίδη, βρέθηκε στο διαδίκτυο 
  • δίχως αναφορά πηγής προέλευσης.
  • Η δεύτερη ασπρόμαυρη φωτογραφία 
  • της οικίας Τζιβανιώτη ανήκει στο αρχείο 
  • του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου.
  • Η τρίτη και τέταρτη ασπρόμαυρη φωτογραφία 
  • της οικίας Τζιβανιώτη ανήκουν στο αρχείο του ΕΛΙΑ.
  • Το απόσπασμα του Σχεδίου Πόλεως 
  • του Πειραιά έχει ληφθεί από το 
  • "Πειραιάς 1834-1912", Σταματίνα Μαλικούτη, 
  • Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς.
  • Οι δυο έγχρωμες φωτογραφίες του Τουρκολίμανου 
  • (Μικρολίμανου) έχουν ληφθεί 
  • από το"Piraeus: From Porto Leone to the Manchester of the Orient", 
  • Liza Micheli, Editions Dromena, 1989.
read more “Οι "Πύργοι" του Πειραιά”